Een dakterras omtoveren tot een echte tuin is goed mogelijk, ook op hoogte. Met de juiste planten, bakken en inrichting creëer je een groene plek waar je je volledig kunt ontspannen, met uitzicht over de stad als bonus. Denk aan klimplanten langs een houten scherm, borders vol vaste planten en een zithoek omringd door groen. Precies dat deden Joost en Veronique in Den Bosch: hun ongezellige dakterras veranderde in een intieme daktuin met uitzicht over de binnenstad.
Toch verschilt een daktuin op een paar belangrijke punten van een gewone tuin op de grond. Gewicht, wind en waterafvoer spelen een grote rol. Hieronder lees je waar je op moet letten en hoe je het aanpakt.
Wat maakt een dakterras tuin anders dan een gewone tuin?
De grootste uitdaging op een dakterras is het gewicht. Een dak is gebouwd om een bepaalde belasting te dragen, en grond weegt zwaar. Natte aarde weegt al snel 1.200 tot 1.800 kilogram per kubieke meter. Laat altijd een constructeur of aannemer checken hoeveel gewicht jouw dak kan dragen voordat je begint met planten en bakken. Dit is geen onnodige voorzichtigheid: een verzakking of lekkage is een kostbare fout.
Wind is de tweede factor om rekening mee te houden. Op hoogte staat er vrijwel altijd meer wind dan op straatniveau. Dat droogt planten sneller uit en kan fragiele stengels breken. Kies daarom stevige, windvaste planten en zorg voor een windscherm, bijvoorbeeld van hout of een haag van groenblijvende struiken.
Ook de waterafvoer verdient aandacht. Bakken en beplanting mogen de dakafvoer nooit blokkeren. Zet potten niet direct op het dakbeschot, maar gebruik tegeldragers of stellages zodat water vrij kan stromen.
De juiste planten voor een daktuin
Niet alle planten zijn geschikt voor een dakterras. De beste keuzes zijn planten die windvast zijn, droogtebestendig en goed groeien in een beperkte hoeveelheid substraat. Een paar bewezen opties:
- Grassen zoals Stipa of Pennisetum: bewegen mooi in de wind en hebben weinig water nodig.
- Lavendel en salie: houden van zon en droogte, geven een mediterraan gevoel.
- Klimplanten zoals Clematis of wingerd: groeien omhoog langs schermen en geven snel privacy.
- Vetplanten en sedums: ideaal in ondiepe bakken, superdroogtebestendig.
- Hortensia’s: geven weelderige bloemen, maar hebben wel regelmatig water nodig.
Vermijd zware bomen met een grote kluit. Grote coniferen of volwassen fruitbomen zijn op een dakterras bijna nooit verstandig, zowel qua gewicht als stabiliteit in de wind.
Lichte bakken en substraat: slim besparen op gewicht
Voor de bakken kun je het beste kiezen voor lichtgewicht materialen. Kunststof, vezelbeton of geperste vezels zijn stuk lichter dan aardewerk of natuursteen. Gebruik ook een licht, speciaal daktuinsubstraat in plaats van gewone potgrond. Dit substraat is op maat gemaakt: het houdt voldoende vocht vast, maar is veel lichter van gewicht.
Een vuistregel: een lichtgewicht bak van 60 x 60 cm met daktuinsubstraat en beplanting weegt in natte toestand al snel 30 tot 50 kilogram. Tel dat op over je hele terras en je begrijpt waarom het gewicht snel oploopt. Verspreide plaatsing langs de randen van het dak is doorgaans veiliger dan alles in het midden, maar laat dit altijd door een professional beoordelen.
Privacy en sfeer creëren op hoogte
Een dakterras ligt vaak open en bloot. Buren, aangrenzende appartementen of uitkijkende kantoorpanden kunnen het gevoel van privacy wegnemen. Een slimme oplossing is een combinatie van houten schermen en beplanting. Klimplanten langs latten of staalkabels groeien in één seizoen al flink dicht. Bamboe in grote bakken groeit snel en vormt een effectief groenscherm, maar kies altijd voor een niet-woekerende soort zoals Fargesia.
Voor sfeer in de avond werkt tuinverlichting op een dakterras heel goed. Slinger- of spotverlichting op een laag voltage is veilig en versterkt het gevoel van een echte buitenkamer. Combineer dat met een houten vlonder, comfortabele buitenstoelen en een kleine kruidentuin in potten, en je dakterras wordt een plek waar je graag verblijft.
Onderhoud van een daktuin
Planten op een dakterras hebben meer water nodig dan in de volle grond, omdat de bakken beperkt zijn in volume en sneller uitdrogen. Een automatisch druppelirrigatiesysteem is geen luxe maar een praktische oplossing, zeker als je weleens op vakantie gaat. In de zomer kan een plant in een kleine bak elke dag water nodig hebben.
Houd de dakafvoeren regelmatig vrij van bladeren en vuil. Controleer ook jaarlijks de bakken op scheuren en de onderliggende daklaag op eventuele lekkage. Vroeg ingrijpen voorkomt dure schade.
Een daktuin vraagt meer voorbereiding dan een gewone tuin, maar de beloning is groot. Met windvaste planten in lichte bakken, slimme privacy-oplossingen en een beetje comfort maak je van een leeg dak een groene plek waar je door het hele jaar van kunt genieten.
