Tegels uit de tuin halen doe je door ze met een breekijzer of koevoet los te wrikken, de onderliggende zandlaag te verwijderen en de grond daarna klaar te maken voor beplanting. Het is een klus die de meeste mensen in een weekend zelf kunnen doen, zonder specialistische hulp. Hieronder lees je precies hoe je dat aanpakt en waar je op moet letten.
Wat heb je nodig?
Verzamel van tevoren het juiste gereedschap. Zo hoef je niet halverwege te stoppen. Dit zijn de basisspullen:
- Breekijzer of koevoet (om de tegels los te wrikken)
- Hamer of rubber hamer
- Schop en spade
- Kruiwagen of grote bakken om tegels en zand af te voeren
- Werkhandschoenen en stevig schoeisel
- Kniebeschermers (optioneel, maar prettig bij lang werken op de knieën)
Tegels zijn zwaarder dan ze eruitzien. Een gewone betonnen tegel van 30×30 cm weegt al snel 5 kilo of meer. Zorg dus dat je een kruiwagen bij de hand hebt en vraag eventueel iemand om te helpen met het sjouwen.
Tegels uit de tuin halen: stap voor stap
Begin bij een rand of hoek, want daar is makkelijker een opening te maken. Steek het breekijzer in de voeg naast de eerste tegel en maak een hefboombeweging. Bij tegels die los liggen in zand, lukt dit vaak direct. Bij tegels die op cement zijn gelegd, heb je meer kracht nodig en kun je ook een hamer gebruiken om het breekijzer verder in te drijven.
Til de tegel verticaal op zodra hij los zit. Leg hem meteen in de kruiwagen of zet hem tegen een muur. Stapel tegels nooit plat op een grote hoop zonder steun, want ze vallen makkelijk om en dat geeft kans op letsel. Werk je rij voor rij door de tuin, zodat je een duidelijk overzicht houdt over wat er al vrij is.
Heb je een groot vlak met veel tegels? Dan is het handig om de tuin in vakken te verdelen en per vak te werken. Zo houd je de rommel behapbaar en raak je het overzicht niet kwijt.
De ondergrond verwijderen
Onder de tegels zit bijna altijd een laag zand van een paar centimeter dik, soms gecombineerd met een laag steenslag of grind. Die lagen moet je verwijderen voordat je kunt gaan beplanten. Schep het zand en steenslag in de kruiwager en voer het af. Controleer daarna hoe de bodem eronder eruitziet.
In veel gevallen zit er een laag verdichte of dode grond onder het zand. Die grond heeft jarenlang geen lucht, water of bodemleven gehad. Werk de bovenste 20 tot 30 cm los met een spade of een spitvork. Voeg daarna compost of tuinaarde toe om de bodem te verbeteren. Zonder die extra stap groeien planten vaak slecht, omdat de grond te arm en te compact is.
Wat doe je met de oude tegels?
Hele tegels in goede staat kun je via Marktplaats of een kringloopwinkel kwijt, gratis of voor een kleine vergoeding. Er is best vraag naar tweedehands betontegels. Kapotte of beschadigde tegels gaan naar het gemeentelijk afvalbrengpunt (ook wel milieustraat of groenafvalstation). Controleer vooraf de regels van jouw gemeente, want sommige gemeentes rekenen een klein bedrag voor puin en betonresten.
Gebruik gebroken tegels niet zomaar als fundering in een border, want ze kunnen de waterafvoer verstoren en zijn moeilijk te verwijderen als je later iets wil veranderen.
Klaar voor groen
Zodra de grond is omgespit en verbeterd, kun je aan de slag met beplanting. Volgens Milieu Centraal is een groene tuin ook nog eens goed voor vogels, insecten en andere dieren, dus het is dubbel de moeite waard. Hou bij de keuze van planten rekening met de hoeveelheid zon op de plek en of je liever weinig onderhoud hebt of juist een gevarieerde tuin wil aanleggen.
Het verwijderen van tegels is een zware maar heel goed te doen doe-het-zelf klus. Met het juiste gereedschap, een paar vrije dagen en iemand om mee te sjouwen, is de meeste tuin in een weekend tegelvrij en klaar voor een groene invulling.
