Een kikker in de tuin zonder vijver is zeker mogelijk. Kikkers hebben water nodig om te paaien en te kwaken, maar de rest van het jaar leven veel soorten gewoon op het land. Als je tuin genoeg schuilplaatsen, vochtige plekken en voedsel biedt, trekt die vanzelf kikkers aan, ook zonder dat je een vijver hebt gegraven.
Welke kikkers leven op het land?
Er is een belangrijk verschil tussen kikkers en padden. De gewone pad brengt het grootste deel van zijn leven op het droge door en is de meest voorkomende bezoeker in tuinen zonder vijver. Maar ook de bruine kikker (Rana temporaria) is prima in een tuin te vinden buiten het voortplantingsseizoen. Die soort zoekt het water alleen op in het vroege voorjaar om te paaien, daarna trekt hij weer het land op.
De groene kikker is een andere zaak. Die soort blijft het hele seizoen dicht bij water en is eigenlijk altijd in of direct naast een vijver of sloot te vinden. Verwacht je dus regelmatig een krakend kikkerkoor? Dan heb je toch echt water nodig. Maar voor een stille, insectenetende gast in je border of onder je terrasplank is een vijver geen vereiste.
Wat een kikker in je tuin nodig heeft zonder vijver
Kikkers zoeken in een tuin naar drie dingen: voedsel, vocht en beschutting. Als je die drie biedt, vergroot je de kans aanzienlijk dat een bruine kikker of pad zijn intrek neemt.
- Vochtige plekken: denk aan een stapel stenen, een composthoop, oud hout of een hoek met dichte begroeiing. Daar blijft de grond langer vochtig en koel.
- Schuilplaatsen: een omgekeerde bloempot met een kleine opening aan de zijkant werkt prima als kikkerhuisje. Je kunt ook een paar tegels scheef tegen een muur zetten.
- Onkruid en bladhopen: insecten leven daarin, en kikkers eten insecten. Een opgeruimde, kale tuin biedt weinig voedsel.
- Geen gif: gebruik geen insecticiden of slakkenkorrels. Die doden niet alleen de prooidieren van de kikker, maar kunnen de kikker zelf ook vergiftigen.
Een klein, ondiep schoteltje met water kan ook helpen, zeker in droge periodes. Kikkers nemen vocht op via hun huid en drinken nauwelijks. Een vlakke bak van een paar centimeter diep, in de schaduw, is al voldoende om een kikker te laten bijkomen op warme dagen.
Kikker in de tuin zonder vijver: wanneer zie je ze?
Bruine kikkers zijn actief van het vroege voorjaar tot diep in de herfst. In maart en april zie je ze het minst in de tuin, omdat ze dan naar water trekken om te paaien. Daarna keren ze terug naar het land. De piekperiode voor waarnemingen in de tuin is zomer en vroege herfst, als er genoeg insecten zijn en de grond nog warm is.
Vanaf oktober zoeken ze een overwinteringsplaats op. Dat is vaak een muffe hoek onder een terras, in een composthoop of onder een stronk. Als je zo’n plek in je tuin hebt, is de kans groot dat er jaarlijks een terugkomt. Kikkers zijn namelijk plaatstrouw.
Wil je meer kikkers aantrekken?
Als je écht meer kikkers in de tuin wilt, is een kleine vijver van minstens 60 centimeter diep de meest effectieve stap. Die hoeft niet groot te zijn. Maar als dat geen optie is, help je ze al een heel stuk door de tuin minder opgeruimd te houden. Laat een hoek verwilderen, stapel wat stenen op en leg een houtwal aan. Dat trekt insecten aan, en insecten trekken kikkers.
Een kikker in je tuin is overigens goed nieuws voor je planten. Een volwassen bruine kikker eet dagelijks slakken, insecten en wormen. Zo’n gast doet meer voor je tuin dan de meeste bestrijdingsmiddelen, en hij kost je niets.
