Een fontein in de tuin voegt meteen sfeer en beweging toe aan je buitenruimte. Het geluid van stromend water werkt rustgevend, trekt vogels en vlinders aan en maakt van een gewone tuin iets bijzonders. Of je nu een kleine terrasfonteintje zoekt of een grote sierfontein als blikvanger, er zijn veel opties om uit te kiezen.
Welke soorten tuinfonteinen zijn er?
Tuinfonteinen zijn er in heel veel vormen. De meest voorkomende typen zijn:
- Vrijstaande fonteinen: klassieke modellen met meerdere schotels of lagen, vaak van steen of beton. Ze staan centraal in de tuin en zijn echte blikvangers.
- Muurfonteinen: water stroomt uit een masker of kraantje aan de muur, in een opvangbak eronder. Ideaal als de ruimte beperkt is.
- Grondfonteinen: het water bubbelt op uit de grond of uit een waterornament dat in de grond is ingebouwd. Veilig voor kleine kinderen omdat er geen open waterbak is.
- Terrasfonteinen en balkonfonteinen: kleine, compacte modellen voor op een pot, zuil of in een bak. Geschikt voor wie geen grote tuin heeft.
- Vijverfonteinen: een fonteinpompje dat in een bestaande vijver wordt geplaatst, zodat het water omhoogspuit. Goed voor de zuurstofhuishouding van de vijver.
Materialen: welke keuze past bij jou?
Het materiaal bepaalt voor een groot deel de uitstraling, het gewicht en het onderhoud van je tuin fontein. De meest gebruikte materialen zijn:
- Steen en beton: robuust en weersbestendig. Geeft een klassieke, tijdloze uitstraling. Nadeel: zwaar en moeilijk te verplaatsen.
- Kunststof en resin: lichtgewicht en vaak goedkoper. Moderne resin-fonteinen imiteren steen of terracotta goed. Makkelijk te verplaatsen, maar minder duurzaam op de lange termijn.
- Keramiek en terracotta: sfeervol en decoratief. Let op: niet alle soorten zijn vorstbestendig. Zet ze bij vriesweer binnen of zorg voor een afdekking.
- Metaal (zink, koper, roestvrij staal): strak en modern. Koper verkleurt mooi door de tijd. Roestvrij staal vraagt weinig onderhoud en past goed bij een eigentijdse tuin.
- Glasvezel (GVK): licht, sterk en goed te schilderen. Wordt gebruikt voor grote fonteinen die anders te zwaar zouden zijn.
Fontein in de tuin: pompje en aansluiting
Bijna alle tuinfonteinen werken op een elektrisch pompje dat het water rondpompt. Dat pompje zit in de opvangbak of vijver en pompt het water omhoog via een slang. Het waterverbruik is minimaal omdat hetzelfde water steeds opnieuw wordt rondgepompt. Wel verdampt er water, dus je moet de bak regelmatig bijvullen, zeker in de zomer.
Voor de aansluiting heb je een stopcontact in de buurt nodig. Gebruik bij voorkeur een gecertificeerd buitenstopcontact dat spatwaterdicht is (IP44 of hoger). Laat dat, als je er nog geen hebt, aanleggen door een elektricien. Sommige kleinere fonteinen werken op een zonnepaneel en hebben geen stopcontact nodig. Handig voor een afgelegen plek in de tuin, al pompen deze minder krachtig en werken ze alleen bij voldoende zon.
Fonteinen met verlichting
Veel tuinfonteinen zijn verkrijgbaar met ingebouwde LED-verlichting. Dat geeft een mooi effect in de avond: het bewegende water licht op en de fontein wordt een sfeervol element ook na zonsondergang. LED-lampen zijn zuinig en gaan lang mee. Let bij de aanschaf op of de verlichting waterdicht is (minimaal IP65 voor verlichtingsonderdelen die in contact komen met water).
Onderhoud van een tuinfontein
Een fontein in de tuin vraagt regelmatig onderhoud. Een paar praktische tips:
- Reinig het pompje elke vier tot acht weken. Kalkafzetting verstopt het filter en vermindert de pompcapaciteit. Gebruik een ontkalker of azijn om kalk op te lossen.
- Haal in de winter het pompje eruit en bewaar het vorstvrij. Laat de fontein niet vol water staan als er kans op vorst is: bevriezend water kan steen of keramiek laten barsten.
- Voeg een kleine hoeveelheid antialgenmiddel toe aan het water om groene aanslag te voorkomen. Overdoseer niet, want dit kan het pompje beschadigen.
- Vul het water bij bij warme, droge periodes. Een drooglopend pompje gaat snel stuk.
Waar zet je een fontein in de tuin neer?
Kies een plek die je goed ziet vanuit de tuin of vanuit huis. Een fontein als middelpunt van een rond terras of als afsluiting van een tuinpad werkt klassiek en effectief. Zet een muurfonteintje bij voorkeur op een windluwe plek, zodat het water in de opvangbak terechtkomt en niet waait. Te veel schaduw bevordert algengroei, maar te veel zon laat het water snel verdampen. Een lichte halfschaduwplek is ideaal.
Als je een vijver hebt, overweeg dan een vijverfontein boven een aparte sierfontein. Je combineert dan decoratie met een praktisch voordeel: meer zuurstof in het water, wat goed is voor vissen en waterplanten.
Een tuinfontein hoeft niet groot of duur te zijn om effect te hebben. Een klein terrasmodel van een paar tientjes geeft al dat rustgevende geluidseffect en maakt je tuin of balkon meteen een stuk aangenamer. Kijk goed naar het materiaal, de vorstbestendigheid en de aansluiting voordat je iets koopt, dan heb je er jarenlang plezier van.
